Her senenin sonunda olduğu gibi, bu sene sonunda da aynı konu yeniden gündeme taşınıyor. Aynı cümlelerle, aynı itirazlarla, aynı savunularla defalarca tartışılıyor; fakat yine de bir sonuca varılamıyor. Çünkü bu tartışmaların merkezinde hakikat değil, herkesin işine gelen bilgi yer alıyor. İnsanlar gerçeğin peşine düşmek yerine, nefsinin hoşuna giden yöne doğru yürümeyi tercih ediyor.

Bu meseleyi sağlıklı bir zemine oturtabilmek için önce yılbaşı ve Noel kavramlarını doğru şekilde bilmek gerekir. Ancak her yıl yeniden ısıtılıp önümüze konulan bu konu, defalarca ele alınmasına rağmen bir türlü netlik kazanmıyorsa, bunun sebebi bilginin eksikliği değil, bilginin seçilerek kullanılmasıdır. Hakikat aranmadığında, tartışma da sonuç vermez.

Bu noktada önce Miladi takvime bakmak gerekir. Miladi takvim, 16. yüzyılda ortaya çıkmış ve başlangıcını Hz. İsa’nın doğumu olarak kabul etmiştir. “Milat” kavramı da zaten Hz. İsa’nın doğumunu ifade eder. Takvimsel olarak 1 Ocak, bu başlangıcın sembolik tarihidir.

Yılbaşı ile Noel’in farklı olduğunu savunanlar, Noel’in 25 Aralık’ta kutlandığını söyler. Bu ifade doğrudur; ancak eksiktir. Çünkü Hz. İsa’nın doğum günü tarihsel olarak kesin değildir. Bu belirsizlik sebebiyle Hristiyan mezhepleri arasında farklı tarihler benimsenmiştir. Katolikler, Protestanlar ve bazı Doğu kiliseleri Noel’i 25 Aralık’ta kabul ederken; Ortodoksların büyük bir kısmı 7 Ocak’ta, Ermeni Apostolik Kilisesi ise 6 Ocak’ta Noel’i kutlamaktadır.

1 Ocak tarihi ise bu tarihlerin tam ortasında yer aldığı için, Hristiyan dünyasını ortak bir zeminde buluşturmak amacıyla milat olarak kabul edilmiştir. Noel dönemi 25 Aralık’ta başlar ve 7 Ocak’a kadar devam eder. Yani yılbaşı, Noel sürecinin tam merkezinde yer alır.

İçeriğe bakıldığında ise mesele daha da netleşir. Süslenen çam ağaçları, Noel Baba figürü, geyikler, hindiler ve benzeri semboller tamamen Noel kültürüne aittir. Yılbaşına özgü olduğu iddia edilen bu unsurların tamamı, aslında Noel’in dinî ve kültürel sembolleridir. Değişen yalnızca isimdir; içerik ise bütünüyle aynıdır.

Bu yüzden yılbaşı ile Noel arasındaki fark, özde değil, sadece adlandırmadadır. Kara ile siyah ne kadar farklıysa, yılbaşı ile Noel de o kadar farklıdır. Ak ile beyaz ne kadar aynıysa, yılbaşı ile Noel de o kadar aynıdır.

İsimler değişebilir; fakat hakikat değişmez.

Yazar:Oğuzhan VAROL